|
Regâip,
arapça bir kelimedir ve "reğa-be" kökünden
gelmektedir. "Reğa-be", kelime olarak, herhangi
bir şeyi istemek, arzulamak, ona karşı meyletmek
ve onu elde etmek için çaba sarfetmek demektir.
"Reğîb" kelimesi ise, "reğabe"'den türemiş olan
bir isimdir ve kendisine rağbet edilen, arzulanan,
taleb edilen şey demektir. Müennesi, "reğîbe"dir.
"Reğîbe"nin çoğulu da "reğâib" dir. Kelime olarak
"Regâib"in aslı budur.
Regâib kelimesi
Kur'an'da geçmemektedir. Ancak "reğabe"den türemiş
olan çeşitli kelimeler, Kur'ân'da sekiz yerde
geçmekte ve "reğabe"nin ifâde ettiği mana için
kullanılmaktadır (el-Bakara, 2/ 130; en-Nisa, 4/
127; et-Tevbe, 9/59,120; Meryem, 19/46; el-Enbiyâ,
21/90; el-Kalem, 68/32; el-İnşirah,
94/8).
Terim olarak Regâib, türkçede kandil
geceleri dediğimiz mübârek gecelerden biridir.
Hicrî takvime göre, yedinci ay olan Receb'in,
müslümanlar arasında kutsal kabul edilen ilk cuma
gecesidir. Bu gecede Yüce Allah'ın rahmet, bağış
ve yardımlarının dağıtıldığına
inanılır.
Hz. Muhammed (s.a.s)'in Receb'in
ilk perşembe gününü oruçla geçirdiği ve cuma
gecesinde, bu kandil gecesine mahsus olmak üzere
on iki rekât namaz kıldığı kabul edilir. Fakat bu
rivâyetlerin de, herhangi bir dayanağı yoktur.
Müslümanlar arasında, Regâib gecesinde on iki
rekât namaz kılma alışkanlığı, ilk kez on ikinci
yüzyılın başlarında görülmüştür. Bu na
"Müslümanlar arasında mübarek sayılan "Regâib"
gecesi ibadetle ihya edilir.
Namazın
kılınması, fıkıh alimleri arasında tartışma konusu
olmuştur. Alimlerin ekseriyeti, aslında böyle bir
namazın olmadığı kanaatinde
birleşmişlerdir.
On sekizinci asırda,
Regâib geceleri tekke ve zaviyelerde gösterişli
törenlerle kutlanmaya başlandı. Tasavvuf ehli olan
şairler, bu gece için "reğâibiye" adı verilen
şiirler yazdılar. Bu şiirlerin bazıları
bestelenerek yapılan törenlerde okundu. Diğer
kandil gecelerinde olduğu gibi, Regâib
kandillerinde de minârelere kandillerin asılması
gelenek haline geldi. Halk arasında Regâib
gecelerinde ibâdet ve duada bulunma, geceyi kandil
simidi ve şekerlemeleri ile kutlama âdeti
yerleşti. Bu gibi âdetler, günümüzde de varlığını
sürdürmektedir.
Regâib gecelerinde dua
etmek, tevbe ve istiğfarda bulunmak, bu geceyi
kutsal kabul etmek suretiyle çeşitli ibâdetlerle
geçirmek, genel olarak alimler arasında kabul
görmüştür.
 |